नारकंडाच्या पूर्वेला महामार्ग रामपूर येथे सतलज पर्यंत उतरतो आणि नदीच्या सोबतीने किन्नौर मध्ये शिरतो — सफरचंदाच्या बागा, कोरीव लाकडी मंदिरे आणि भोवळ आणणाऱ्या घळींचा जिल्हा. असाधारण भीमाकाली मंदिर असलेले सराहन, बास्पा दरीतील सांगला आणि छितकुल, आणि किन्नर कैलास पर्वतरांगेसमोरचे कल्पा हे अभिजात थांबे आहेत.
किन्नौरपलीकडे रस्ता स्पीती मध्ये चढतो — बौद्ध गावे आणि मठांचे उंचावरील वाळवंट: 996 मध्ये स्थापन झालेला ताबो, काझाच्या वर कड्यावरचा की मठ, आणि लांगझा व कॉमिकसारखी गावे. कुंझुम खिंड खुली असताना अनेक प्रवासी तिच्यामार्गे मनालीला परत येत फेरी पूर्ण करतात.
किन्नौर आणि स्पीती येथे काय पाहावे आणि काय करावे
सराहनचे भीमाकाली मंदिर
रामपूर बुशहरच्या राज्यकर्त्यांचे एकेकाळचे उन्हाळी निवासस्थान, दगड आणि लाकडाच्या थरांनी बांधलेल्या मंदिरसंकुलासह — हिमाचली स्थापत्याच्या सर्वोत्तम नमुन्यांपैकी एक.
कल्पा आणि किन्नर कैलास
रेकाँग पिओच्या वरच्या कल्पाहून किन्नर कैलास शिखरांवरचा सूर्योदय पाहा. बास्पा दरीच्या टोकाला असलेले छितकुल हे तिबेट सीमेपूर्वीच्या शेवटच्या गावांपैकी एक आहे.
स्पीतीचे मठ
ताबोची हजार वर्षे जुनी भित्तिचित्रे आणि कीचा टेकडीवरचा गोम्पा हे कोणत्याही प्रवासाचे खास आकर्षण. गाइडेड किन्नौर आणि स्पीती टूर सगळ्या व्यवस्थेची काळजी घेते.
किन्नौर आणि स्पीती ला कसे पोहोचावे
- रस्त्याने: शिमला ते कल्पा सुमारे 230 किमी, 8–10 तास; काझा त्यापुढे आणखी एक दिवसभराचा प्रवास. बहुतेक प्रवासी या फेरीसाठी 7–10 दिवस घेतात.
- बसने: HRTC बसेस शिमल्याहून रेकाँग पिओ आणि पुढेही जातात, पण त्या सावकाश आणि दीर्घ प्रवासाच्या असतात.
उपयुक्त टिप्स
- सर्वोत्तम काळ साधारण मे ते ऑक्टोबर. हिवाळ्यात मार्गाचे काही भाग तुटतात, आणि मनालीकडे जाणारी कुंझुम खिंड वर्षातील बराच काळ बंद असते.
- किन्नौर आणि स्पीतीदरम्यान सीमेलगतच्या टप्प्यासाठी परदेशी नागरिकांना संरक्षित क्षेत्र परवाना लागतो; तो शिमला, रेकाँग पिओ किंवा काझा येथे मिळू शकतो. सध्याचे नियम तपासा.
- भूस्खलन सामान्य आहे, विशेषतः पावसाळ्यात. नियोजनात काही जादा दिवस राखून ठेवा.
- हळूहळू उंचीशी जुळवून घ्या — काझा सुमारे 3,800 मीटरवर आहे.
किन्नौर आणि स्पीती साठी सर्वोत्तम टूर आणि तिकिटे
गाइड आणि वाहनाच्या व्यवस्थेसह किन्नौर आणि स्पीती पाहण्याचा सर्वात सोपा मार्ग म्हणजे हे अनुभव:
बहुदिवसीय साहसी टूर पासून US$660 दिल्लीहून: जेवणासह 9 दिवसांचा किन्नौर आणि स्पीती दरी टूर
तो महान रस्ता-प्रवास जो तिथून सुरू होतो जिथे बहुतेक शिमला सहली संपतात: सतलजसोबत पूर्वेकडे किन्नौरच्या सफरचंदी गावांतून स्पीतीच्या चंद्रासारख्या भूप्रदेशापर्यंत. जेवण समाविष्ट; वसंताच्या अखेरीपासून शरदाच्या सुरुवातीपर्यंत सर्वोत्तम.
- शिमला आणि नारकंडापलीकडचा हिंदुस्थान–तिबेट मार्ग
- सांगला, छितकुल, कल्पा आणि स्पीतीचे उंच वाळवंट
- प्राचीन मठ आणि दुर्गम हिमालयी गावे
बहुदिवसीय साहसी टूर पासून US$782 शिमला: कल्पा, काझा आणि मनालीमार्गे 8 दिवसांचा स्पीती दरी टूर
संपूर्ण स्पीती सर्किट: शिमल्याहून किन्नौरमार्गे आत, उंच खिंडी ओलांडून मनालीकडे बाहेर, आणि मध्ये ताबो आणि कीचे महान मठ. फक्त उन्हाळ्यात, जेव्हा उंच खिंडी खुल्या असतात.
- किन्नौरमधील सराहन, सांगला आणि कल्पा
- स्पीतीमधील ताबो, काझा आणि की मठ
- उंच खिंडी ओलांडून मनाली
