ਰਿੱਜ ਉਹ ਚੌੜਾ, ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਸੈਰਗਾਹ ਹੈ ਜੋ ਲਗਭਗ 2,200 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ’ਤੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੀ ਰੀੜ੍ਹ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਾਲ ਰੋਡ ਉਸਦੇ ਠੀਕ ਹੇਠਾਂ ਪਹਾੜੀ ਢਲਾਣ ’ਤੇ ਘੁੰਮਦੀ ਖ਼ਰੀਦਦਾਰੀ ਵਾਲੀ ਸੜਕ। ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਬੈਠਕ ਹਨ: ਪਰਿਵਾਰ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਥੇ ਟਹਿਲਦੇ ਹਨ, ਬੱਚੇ ਬੁੱਢੀ ਮਾਈ ਦੇ ਵਾਲ ਖ਼ਰੀਦਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਾਫ਼ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਪੀਰ ਪੰਜਾਲ ਤੇ ਮਹਾਨ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀਆਂ ਬਰਫ਼ੀਲੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਉੱਤਰੀ ਦਿਸਹੱਦੇ ’ਤੇ ਕਤਾਰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੋਵਾਂ ’ਤੇ ਆਮ ਗੱਡੀਆਂ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
1864 ਤੋਂ ਸ਼ਿਮਲਾ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਲਗਭਗ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਦੀ ਪੈਦਲ ਦੂਰੀ ’ਤੇ ਹੈ: ਰਿੱਜ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਰੇ ’ਤੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਚਰਚ ਅਤੇ ਟਿਊਡਰ-ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਸਟੇਟ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ, ਮਾਲ ’ਤੇ ਟਾਊਨ ਹਾਲ ਅਤੇ ਗੇਅਟੀ ਥੀਏਟਰ, ਪੁਰਾਣਾ ਜਨਰਲ ਪੋਸਟ ਆਫ਼ਿਸ, ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਸਕੈਂਡਲ ਪੁਆਇੰਟ। ਰਿੱਜ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ — ਇਸੇ ਲਈ ਇਸ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਥਾਂ ’ਤੇ ਕਦੇ ਉਸਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ।
ਰਿੱਜ ਤੇ ਮਾਲ ਰੋਡ ਵਿੱਚ ਕੀ ਦੇਖੀਏ ਤੇ ਕੀ ਕਰੀਏ
ਸਕੈਂਡਲ ਪੁਆਇੰਟ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣੋ
ਰਿੱਜ ਤੇ ਮਾਲ ਦੇ ਮੇਲ ਵਾਲੀ ਇਸ ਥਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਿੱਸੇ ਤੋਂ ਪਿਆ: ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਾਰਾਜਾ ਇੱਥੋਂ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਫ਼ਸਰ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਭੱਜ ਗਿਆ — ਅਤੇ ਉਸ ’ਤੇ ਫ਼ੌਰਨ ਸ਼ਿਮਲਾ ਆਉਣ ਦੀ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗ ਗਈ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਸਨੇ ਚੈਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾਈ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵੇਰਵਿਆਂ ’ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਨਾਂ ਪੱਕਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਇੱਥੇ ਲੱਗਿਆ ਬੁੱਤ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਲਾਲਾ ਲਾਜਪਤ ਰਾਏ ਦਾ ਹੈ।
ਮਾਲ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸਿਰੇ ਤੱਕ ਤੁਰੋ
ਪੱਛਮੀ ਸਿਰੇ ’ਤੇ Oberoi Cecil ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ Clarkes Hotel, ਗੇਅਟੀ, ਟਾਊਨ ਹਾਲ ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਡਾਕਖ਼ਾਨੇ ਕੋਲੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਸਕੈਂਡਲ ਪੁਆਇੰਟ ਤੱਕ ਜਾਓ। ਅੱਧੀ-ਲੱਕੜ ਵਾਲੇ ਮੁਹਾਂਦਰੇ, ਲੋਹੇ ਦੇ ਜੰਗਲੇ ਤੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੀਆਂ ਖਿੜਕੀਆਂ — ਸ਼ੁੱਧ ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਪਹਾੜੀ ਸ਼ਹਿਰ। ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਮਾਲ ਦੀ ਪਛਾਣ ਬਣਿਆ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਫ਼ੀ ਹਾਊਸ ਕੌਫ਼ੀ ਤੇ ਡੋਸੇ ਲਈ ਰਵਾਇਤੀ ਠਿਕਾਣਾ ਹੈ।
ਲੱਕੜ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖ਼ਰੀਦੋ
ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਚਰਚ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲੱਕੜ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਗਲੀ ਵਿੱਚ ਦੁਕਾਨਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਥਾਨਕ ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਨੱਕਾਸ਼ੀਦਾਰ ਸੋਟੀਆਂ, ਖਿਡੌਣੇ, ਕਟੋਰੇ ਤੇ ਯਾਦਗਾਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਨਾਲ ਹੀ ਹਿਮਾਚਲੀ ਟੋਪੀਆਂ ਤੇ ਸ਼ਾਲਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਆਈਸ ਸਕੇਟਿੰਗ ਰਿੰਕ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਠੰਢੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਬਰਫ਼ ’ਤੇ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।
ਵਿਰਾਸਤੀ ਸੈਰ ਕਰੋ
ਕਿਸੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਨਾਲ ਇਹ ਇਮਾਰਤਾਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਸਮਝ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਗਾਈਡਡ ਵਿਰਾਸਤੀ ਸੈਰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਰਿੱਜ, ਮਾਲ ਤੇ ਹੇਠਲੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਦਿਖਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਿਮਲਾ ਵਿੱਚ ਬੁੱਕ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸਸਤੀਆਂ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਲਾਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ।
ਬੱਤੀਆਂ ਜਗਦੀਆਂ ਦੇਖੋ
ਸ਼ਾਮ ਢਲਦਿਆਂ ਰਿੱਜ ਹੇਠਲੀ ਪੂਰੀ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਘਰ ਜਗਮਗਾ ਉੱਠਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸਾਫ਼ ਸ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਨੇੜਲੇ ਜੰਗਲੇ ਤੋਂ ਨਜ਼ਾਰਾ ਕਮਾਲ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਮਾਂ ਸੰਗੀਤ, ਗਲੀ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਭੀੜ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਰਿੱਜ ਤੇ ਮਾਲ ਰੋਡ ਕਿਵੇਂ ਪਹੁੰਚੀਏ
- ਪੈਦਲ: ਰਿੱਜ ਤੇ ਮਾਲ ਪੈਦਲ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਹਨ। ਪੁਰਾਣੇ ਬੱਸ ਅੱਡੇ ਤੇ ਕਾਰਟ ਰੋਡ ਤੋਂ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹੋ ਜਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਲਿਫ਼ਟ ਲਓ (ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਫ਼ੀਸ, ਅਤੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਲੰਮੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ), ਜੋ ਕਾਰਟ ਰੋਡ ਤੋਂ ਹਿਮਾਚਲ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਦਫ਼ਤਰ ਨੇੜੇ ਮਾਲ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
- ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ: ਲਗਭਗ 1.5 ਕਿਮੀ — ਮਾਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਚੜ੍ਹਾਈ ਵਾਲੀ ਕਰੀਬ 20–25 ਮਿੰਟ ਦੀ ਪੈਦਲ ਸੈਰ, ਜਾਂ ਕਾਰਟ ਰੋਡ ਤੱਕ ਟੈਕਸੀ ਲੈ ਕੇ ਲਿਫ਼ਟ ਫੜੋ।
- ISBT (ਟੁਟੀਕੰਡੀ) ਤੋਂ: ਸਥਾਨਕ ਬੱਸਾਂ ਤੇ ਟੈਕਸੀਆਂ ਕਾਰਟ ਰੋਡ ’ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਬੱਸ ਅੱਡੇ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੋਂ ਲਿਫ਼ਟ ਜਾਂ ਪੌੜੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚੋ।
ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਸਲਾਹਾਂ
- ਮਾਲ ਤੇ ਰਿੱਜ ’ਤੇ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣ, ਥੁੱਕਣ ਤੇ ਕੂੜਾ ਸੁੱਟਣ ’ਤੇ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਲਿਫ਼ਾਫ਼ਿਆਂ ’ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ।
- ਕੁਲੀ (ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਿੱਲਾ ਲਾਇਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ) ਮਾਲ ਕੰਢੇ ਦੇ ਹੋਟਲਾਂ ਤੱਕ ਸਾਮਾਨ ਲੈ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੈਅ ਕਰ ਲਓ।
- ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਾਰੇ ਅਤੇ ਖ਼ਾਲੀ ਰਿੱਜ ਲਈ ਸਵੇਰੇ ਜਲਦੀ ਆਓ — ਮਈ ਤੇ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਅੱਧੀ ਸਵੇਰ ਤੱਕ ਇੱਥੇ ਭੀੜ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
- ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰਲੇ ਦਿਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਮਾਂ ਨੂੰ ਬੇਹੱਦ ਭੀੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਸ਼ਾਂਤੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਮਾਲ ’ਤੇ ਕਿਸੇ ਆਮ ਦਿਨ ਜਾਂ ਔਫ਼-ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸੈਰ ਕਰੋ।
- ਵਿੰਟਰ ਕਾਰਨੀਵਲ (ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ) ਅਤੇ ਸਮਰ ਫ਼ੈਸਟੀਵਲ (ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਮਈ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਜਾਂ ਜੂਨ ਵਿੱਚ) ਰਿੱਜ ’ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਤਾਰੀਖ਼ਾਂ ਬਦਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ — ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪਤਾ ਕਰੋ।
ਰਿੱਜ ਤੇ ਮਾਲ ਰੋਡ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਟੂਰ ਤੇ ਟਿਕਟਾਂ
ਗਾਈਡ ਅਤੇ ਗੱਡੀ ਦੇ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਨਾਲ ਰਿੱਜ ਤੇ ਮਾਲ ਰੋਡ ਦੇਖਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸੌਖਾ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਤਜਰਬੇ ਹਨ:
ਨਿੱਜੀ ਵਾਕਿੰਗ ਟੂਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ US$16 ਸ਼ਿਮਲਾ: ਗਾਈਡ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਹੈਰੀਟੇਜ ਵਾਕਿੰਗ ਟੂਰ
ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿੱਜੀ ਸੈਰ, ਅਜਿਹੇ ਗਾਈਡ ਨਾਲ ਜੋ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ — ਟਾਊਨ ਹਾਲ, ਗੇਅਟੀ ਥੀਏਟਰ, ਡਾਕਖ਼ਾਨਾ ਤੇ ਚਰਚ — ਨਾਲ ਸਕੈਂਡਲ ਪੁਆਇੰਟ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਕਿੱਸਾ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਬਾੜੀ ਤੋਂ ਨਜ਼ਾਰਾ।
- ਰਿੱਜ, ਸਕੈਂਡਲ ਪੁਆਇੰਟ ਤੇ ਮਾਲ ਰੋਡ
- ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੌਰ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ — ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਸਮਝਾਈਆਂ
- ਮਾਲ ਦੇ ਉੱਪਰ ਕਾਲੀ ਬਾੜੀ ਮੰਦਰ
ਗਾਈਡਡ ਵਾਕਿੰਗ ਟੂਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ US$14 ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੀਆਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੌਰ ਦੀਆਂ ਪਗਡੰਡੀਆਂ – ਗਾਈਡਡ ਵਾਕਿੰਗ ਟੂਰ
ਮਾਲ ਤੇ ਰਿੱਜ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੀਤ ਨਾਲ ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ। ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਸਤੀਆਂ ਸੈਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ — ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਾਮ ਲਈ ਵਧੀਆ ਸ਼ੁਰੂਆਤ।
- ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰਾਜ ਦੀ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ
- ਮਾਲ, ਰਿੱਜ ਤੇ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤਾਂ
- ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਬੀਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਢੇਰ ਕਿੱਸੇ
ਫ਼ੂਡ ਟੂਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ US$23 ਸ਼ਿਮਲਾ ਸਟ੍ਰੀਟ ਫ਼ੂਡ ਕ੍ਰੌਲ (2 ਘੰਟਿਆਂ ਦਾ ਗਾਈਡਡ ਫ਼ੂਡ ਟੇਸਟਿੰਗ ਟੂਰ)
ਸ਼ਿਮਲਾ ਦੇ ਮਨਪਸੰਦ ਨਾਸ਼ਤੇ ਵਾਲੇ ਟਿਕਾਣਿਆਂ ਦੀ ਗਾਈਡਡ ਸੁਆਦ-ਯਾਤਰਾ — ਸੈਲਾਨੀ-ਫਸਾਊ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਮਾਲ ’ਤੇ ਵਧੀਆ ਖਾਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਤਰੀਕਾ। ਭੁੱਖੇ ਪੇਟ ਜਾਓ।
- ਮਾਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ’ਚ ਦੋ ਘੰਟੇ ਚੱਖਣਾ
- ਉਹ ਨਾਸ਼ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕ ਲਾਈਨ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ
- ਹਰ ਪੜਾਅ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ
ਨਿੱਜੀ ਡੇ ਟੂਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ US$62 ਸ਼ਿਮਲਾ: ਸਥਾਨਕ ਗਾਈਡ ਨਾਲ ਸ਼ਿਮਲਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਜਰਬਾ
ਇੱਕ ਲਚਕੀਲਾ ਨਿੱਜੀ ਦਿਨ ਜੋ ਮਸ਼ਹੂਰ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਮਾਲ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰਾਜ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਪਹਾੜੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕਿੱਸੇ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸੁਆਦ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਹਰ ਸਮੀਖਿਆ ਪੰਜ ਸਿਤਾਰਾ ਹੈ।
- ਸ਼ਿਮਲਾ ’ਚ ਜੰਮੇ ਗਾਈਡ ਤੇ ਗੱਡੀ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਨਿੱਜੀ ਦਿਨ
- ਰਿੱਜ, ਮਾਲ ਰੋਡ, ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਚਰਚ ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਬਾਜ਼ਾਰ
- ਰਾਹ ਭਰ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੌਰ ਦੇ ਕਿੱਸੇ ਤੇ ਹਿਮਾਚਲੀ ਨਾਸ਼ਤਾ
